Meble z komisu jako prezent ślubny – co na to urząd skarbowy?

By Przed Zakupem 1 dzień ago

Meble kupione w komisie mogą być prezentem ślubnym, ale dla urzędu skarbowego pozostają darowizną rzeczy. To, że są używane albo zostały wręczone z okazji ślubu, nie zwalnia ich automatycznie z zasad podatkowych. O ewentualnym zgłoszeniu i podatku decydują wartość otrzymanych mebli, stopień pokrewieństwa z darczyńcą oraz wartość wcześniejszych nabyć od tej samej osoby. Jeśli natomiast nowożeńcy sami kupili meble w komisie, nie otrzymali darowizny od gościa weselnego.

Czy za używane meble podarowane na ślub trzeba zapłacić podatek?

Nie za każdy taki prezent. Podatek od spadków i darowizn może pojawić się wtedy, gdy wartość nabyć od danego darczyńcy przekroczy kwotę wolną właściwą dla relacji między nim a obdarowanym. Limity wynoszą:

  • 36 120 zł dla I grupy podatkowej, obejmującej m.in. rodziców, dzieci, rodzeństwo i teściów,
  • 27 090 zł dla II grupy podatkowej, do której należą m.in. ciotki, wujowie oraz dzieci rodzeństwa,
  • 5 733 zł dla III grupy podatkowej, obejmującej m.in. znajomych i osoby niespokrewnione.

Limit odnosi się do nabyć od jednej osoby przez jednego obdarowanego, a nie do wszystkich prezentów otrzymanych na weselu łącznie. Jeśli meble podaruje znajomy, nie dodaje się do ich wartości prezentów od pozostałych gości. Trzeba jednak uwzględnić wcześniejsze darowizny od tego samego znajomego — także wtedy, gdy wcześniej przekazał pieniądze, a teraz wręcza meble.

Przy obliczaniu limitu sumuje się wartość nabyć od tej samej osoby w roku ostatniego nabycia oraz w pięciu poprzednich latach. Dlatego niedrogi z pozoru prezent może wymagać rozliczenia, jeżeli darczyńca wcześniej przekazał obdarowanemu inne wartościowe rzeczy lub pieniądze. Przekroczenie limitu nie oznacza natomiast opodatkowania całej wartości prezentu: co do zasady podatek oblicza się od nadwyżki ponad kwotę wolną, chyba że przysługuje odrębne zwolnienie.

Jak ustalić wartość mebli z komisu?

Przy darowiźnie używanych mebli znaczenie ma ich wartość odpowiadająca stanowi i realiom rynku wtórnego. Nie należy wyceniać kilkuletniej kanapy tak, jakby była nowa. Z drugiej strony samo określenie „meble z komisu” nie oznacza, że mają niewielką wartość — dotyczy to zwłaszcza kosztownego kompletu lub przedmiotów, które zachowały wysoką cenę mimo używania.

Paragon albo faktura z komisu mogą pomóc ustalić wartość prezentu, szczególnie gdy darczyńca kupił meble niedługo przed przekazaniem ich parze. Cena zakupu jest wskazówką, nie automatyczną wyceną każdej darowizny. Jeśli stan mebli zmienił się od zakupu albo cena była nietypowa, warto zachować również ich opis i zdjęcia. Nie ma potrzeby przypisywać przedmiotom ceny podobnego nowego zestawu tylko dlatego, że łatwiej ją znaleźć w sklepie.

Dla celów podatkowych istotna jest wartość tego, co rzeczywiście otrzymał obdarowany. Gdy prezent składa się z kilku przedmiotów, przydatny będzie prosty wykaz, na przykład: stół, cztery krzesła i komoda. Ułatwi on zarówno oszacowanie wartości, jak i późniejsze ustalenie, czego dotyczyła darowizna.

Prezent dla obojga czy dla jednego z małżonków?

Przy wspólnym prezencie ślubnym trzeba ustalić, kto jest obdarowany. Meble mogą zostać przekazane obojgu małżonkom albo tylko jednemu z nich. Ma to znaczenie, ponieważ kwotę wolną ocenia się osobno dla każdej osoby otrzymującej darowiznę, a jej relacja z darczyńcą nie zawsze jest taka sama jak relacja drugiego małżonka.

Jeżeli znajomy daje obojgu nowożeńcom zestaw mebli wart przykładowo 10 000 zł i każdy otrzymuje połowę, na każdego przypada darowizna o wartości 5 000 zł. Przy braku wcześniejszych nabyć od tego znajomego przez którąkolwiek z tych osób kwota przypadająca na każdego nie przekracza limitu III grupy. Inaczej wyglądałaby ocena, gdyby ten sam zestaw otrzymał tylko jeden z małżonków: całą jego wartość należałoby wtedy rozpatrzyć jako darowiznę dla tej osoby.

Podział nie powinien być jednak przyjmowany wyłącznie po to, by zmieścić się w limicie. Musi odpowiadać temu, komu darczyńca faktycznie przekazał meble. W przypadku prezentu od rodziny warto pamiętać o jeszcze jednej różnicy: rodzic jednego z małżonków jest dla niego najbliższą rodziną uprawnioną do szczególnego zwolnienia, ale dla drugiego małżonka jest teściem lub teściową. Teściowie należą do I grupy podatkowej, lecz nie do grupy objętej tym szczególnym zwolnieniem.

Kiedy zgłosić darowiznę do urzędu skarbowego?

Jeśli wartość nabyć od danej osoby nie przekracza właściwej kwoty wolnej, co do zasady nie trzeba zgłaszać z tego powodu darowizny ani płacić podatku. Po przekroczeniu limitu dalsze postępowanie zależy od tego, kto podarował meble.

Darowizna od najbliższej rodziny — m.in. rodziców, dziadków, dzieci lub rodzeństwa — może korzystać z całkowitego zwolnienia także ponad kwotę wolną. Co do zasady wymaga to zgłoszenia na formularzu SD-Z2 w ciągu sześciu miesięcy od powstania obowiązku podatkowego. Jeśli meble otrzymało dwoje małżonków, każde z nich ocenia własną sytuację i ewentualny obowiązek zgłoszenia osobno. Przy darowiźnie mebli nie obowiązuje wymóg dokumentowania przelewu, który dotyczy darowizn pieniężnych.

Nie każdy krewny z I grupy może skorzystać z tego zwolnienia. Dotyczy to na przykład teściów: darowiznę od nich rozpatruje się według kwoty wolnej i zasad właściwych dla I grupy. Jeśli zwolnienie nie przysługuje, a limit został przekroczony, obdarowany składa co do zasady zeznanie SD-3 w ciągu miesiąca od powstania obowiązku podatkowego. Podatek, jeżeli będzie należny, zależy od grupy podatkowej i wartości nadwyżki.

Zakup w komisie a przekazanie mebli w prezencie

Warto oddzielić dwie czynności. Gdy para sama wybiera i opłaca meble w komisie, jest kupującym. Sam taki zakup nie jest darowizną od gości weselnych i nie stosuje się do niego opisanych limitów podatku od spadków i darowizn. To, czy zakup rodzi inne obowiązki podatkowe, jest odrębną kwestią zależną od okoliczności transakcji.

Jeśli natomiast ktoś kupuje meble, a potem bezpłatnie przekazuje je nowożeńcom, należy ocenić ich otrzymanie jako darowiznę. Nie zmienia tego fakt, że darczyńca pokazał parze paragon, umówił transport albo pozwolił jej wybrać komplet przed zakupem. Istotne jest to, kto zapłacił za meble i komu zostały one przekazane.

Zwykły prezent rzeczowy nie oznacza też sam przez się podatku od czynności cywilnoprawnych, czyli PCC, po stronie obdarowanych. Przy darowiźnie PCC może mieć zastosowanie w części dotyczącej przejęcia przez nich długów, ciężarów lub zobowiązań darczyńcy. Takiej sytuacji nie należy utożsamiać z otrzymaniem opłaconych już mebli bez dodatkowych zobowiązań.

Przy wartościowym prezencie najlepiej zapisać, kto i kiedy przekazał meble, co dokładnie obejmowała darowizna, komu przypadła oraz jak oszacowano jej wartość. Taka notatka wraz z dowodem zakupu, jeśli jest dostępny, pomaga sprawdzić limit i wyjaśnić pochodzenie przedmiotów. Gdy wycena kosztownego kompletu lub podział prezentu między małżonków budzi wątpliwości, warto wyjaśnić je przed upływem terminu na ewentualne zgłoszenie.

Przeczytaj również: